
Aandoeningen
Wat leefstijl kan betekenen bij chronische aandoeningen
Diabetes type 2, hart- en vaatziekten, depressie, COPD - bij tientallen chronische aandoeningen laat wetenschappelijk onderzoek zien dat leefstijlaanpassingen een verschil kunnen maken. Soms in combinatie met medicatie, soms als volwaardige behandeling. Op deze pagina vind je per aandoening wat er bekend is en wat je zelf kunt doen.
Wat kan leefstijl voor jou doen bij aandoeningen?
Doe de gratis leefstijlcheck: 22 vragen in ongeveer tien minuten. Je ziet direct je score en kunt je rapport per mail krijgen. Of praat mee in de supportgroep: er zijn ruim 23.000 lidmaatschappen in 13 supportgroepen.
Wat leefstijl kan betekenen bij chronische aandoeningen
Je hebt een chronische aandoening. Misschien heb je net een diagnose gekregen, misschien loop je er al jaren mee. Je krijgt medicijnen, adviezen, controles - maar je vraagt je af: kan ik zelf ook iets doen? Het antwoord is in veel gevallen: ja.
Bij tientallen aandoeningen - van diabetes type 2 en hart- en vaatziekten tot depressie en migraine - laat onderzoek zien dat leefstijlaanpassingen een verschil kunnen maken. Op deze pagina vind je per aandoening wat er bekend is en waar je kunt beginnen.
Leefstijl als erkende behandeling
Leefstijlgeneeskunde is geen alternatieve geneeskunde. Het is een wetenschappelijk onderbouwde aanpak die steeds vaker onderdeel is van reguliere behandelingen. Bij sommige aandoeningen kan leefstijl de klachten verminderen, bij andere het verloop vertragen of de kwaliteit van leven verbeteren.
De resultaten zijn concreet. In 2025 publiceerde het Leids Universitair Medisch Centrum de uitkomsten van het JLAM-leefstijlprogramma in het British Medical Journal: gemiddeld 7,3 kilo gewichtsverlies, 9 centimeter minder buikomvang en verbeterde bloedsuikerwaarden - na één jaar. En dat is slechts één voorbeeld. Bij depressie blijkt bewegen even effectief als antidepressiva. Bij hoge bloeddruk kan voedingsaanpassing de bloeddruk verlagen zonder medicatie.
Steeds meer zorgverleners en zorgverzekeraars erkennen leefstijl als volwaardig onderdeel van de behandeling. Dat betekent niet dat je medicatie moet stoppen. Het betekent dat je er iets krachtigs naast kunt zetten.
Wat je hier vindt
Kies hieronder een aandoening. Op elke pagina vind je:
- Wat zegt de wetenschap - wat is er onderzocht over leefstijl bij deze aandoening?
- Welke leefstijlpijlers spelen een rol - voeding, beweging, slaap, ontspanning, verbinding of middelengebruik?
- Wat kun je zelf doen - praktische stappen waarmee je kunt beginnen.
Je hoeft niet alles tegelijk aan te pakken. Begin met wat haalbaar is en wat jou aanspreekt.
Niet alleen, maar samen
Leefstijlverandering is makkelijker als je het niet alleen doet. In onze supportgroepen, met samen 23.000+ lidmaatschappen, delen mensen hun ervaringen met leefstijlveranderingen bij specifieke aandoeningen. Je leert van mensen die dezelfde uitdaging kennen en ontdekt wat in de praktijk werkt.
Belangrijk: de informatie op deze pagina’s is bedoeld als aanvulling op je medische behandeling, niet als vervanging. Bespreek veranderingen altijd met je arts of behandelaar.
Aandoeningen
Per aandoening wat leefstijl wel en niet doet, met het onderzoek erbij
Word lid van de Leefstijl Community
Een besloten online plek om samen te koken, te bewegen en vol te houden.
Samen koken en bewegen
Deel in De keuken wat je kookt en laat in de wandelclub je ommetje zien.
Online cursussen
Volg cursussen in je eigen tempo, bijvoorbeeld over slaap.
Een vraag stellen
Loop je ergens tegenaan? Andere leden denken met je mee.
Kan leefstijl echt helpen bij een chronische aandoening?
Bij veel chronische aandoeningen, van diabetes type 2 tot hart- en vaatziekten en depressie, laat onderzoek zien dat leefstijlaanpassingen klachten kunnen verminderen of het verloop kunnen vertragen.
Moet ik stoppen met mijn medicijnen als ik mijn leefstijl aanpas?
Nee, leefstijlverandering vervangt je medicatie niet. Het is een aanvulling naast je behandeling. Overleg altijd met je arts of behandelaar voordat je iets aan je medicatie verandert.
Welke leefstijlpijlers spelen een rol bij aandoeningen?
Voeding, beweging, slaap, ontspanning, verbinding en middelengebruik kunnen allemaal invloed hebben, afhankelijk van de aandoening.
Hoe begin ik met leefstijlverandering bij mijn aandoening?
Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Kies de pagina van jouw aandoening en begin met een stap die haalbaar is en die bij je past.
Vervangt deze informatie medisch advies?
Nee, dit vervangt geen medisch advies. De informatie is bedoeld als aanvulling op je medische behandeling; bespreek veranderingen altijd met je arts of behandelaar.
Artikelen over Aandoeningen
WetenschapStoppen of minderen met alcohol? Zo doe je dat in 7 stappen
Minder of geen alcohol drinken heeft veel voordelen. Lees wat er verandert in je lichaam en waarom minderen goed is voor je gezondheid.
ArtikelPeer support helpt diabetes type 2 omkeren
Peer support helpt mensen met diabetes type 2 hun gezondheid verbeteren via leefstijl, zonder extra zorg of medicatie, blijkt uit BMJ-onderzoek.
WetenschapPsychose en leefstijl: wat helpt, en wat niet
Wat is een psychose en wat kun je er zelf aan doen? Cannabis, slaap, beweging en naasten hebben het sterkste bewijs, voeding het zwakste - naast de behandeling.
WetenschapLong covid herstel: wat kun je zelf doen?
Long covid herstel duurt vaak maanden. Lees wat je zelf kunt doen met bewegen, rust, slaap en eten, en waarom één vraag over inspanning eerst komt.
ArtikelParkinson en bewegen: wat sporten en leefstijl voor je kunnen doen
Neuroloog Bas Bloem over sporten en leefstijl bij Parkinson: wat het onderzoek laat zien, hoe je beweegt en wat je mag verwachten. Kijk het webinar terug, met de antwoorden van Bas en onze antwoorden op meer vragen van kijkers.
ArtikelAfvallen in de overgang: waarom het lastiger is en wat wél werkt
Afvallen in de overgang kan, ook al voelt het lastiger. Lees waarom je buik groeit en wat helpt: echt eten met eiwit, krachttraining en een rustig tempo.
ArtikelKoolhydraatarm eten: zo begin je
Koolhydraatarm eten: hoeveel koolhydraten per dag, wat je minder en meer eet en hoe je in vier stappen begint. Lees hoe je het volhoudt.
ArtikelCortisol verlagen: wat helpt?
Cortisol verlagen? Lees welke gewoontes helpen tegen stress, wat ashwagandha en thuistests opleveren en wanneer je naar de huisarts gaat.
WetenschapMS en leefstijl: wat kun je zelf doen?
MS en leefstijl: wat kun je zelf doen naast je medicijnen? Lees wat bewegen, koelen, slaap en voeding doen en wat helpt tegen moeheid.
ArtikelVruchtbaarheid bij mannen: wat kun je zelf doen bij een kinderwens?
Kinderwens? Wat kun je als man zelf doen voor je vruchtbaarheid? Over roken, alcohol, eten, supplementen en testosteron. En wanneer laat je je testen?
ArtikelSomber na de bevalling: wat kun je doen?
Somber na de bevalling? Lees wat kraamtranen zijn, waardoor je je somber kunt voelen, wat je zelf kunt doen en wanneer je hulp zoekt.
WetenschapSlaapapneu en overgewicht: wat leefstijl doet naast je behandeling
Slaapapneu en overgewicht gaan vaak samen. Lees wat afvallen, bewegen, geen alcohol en op je zij slapen opleveren naast je CPAP of beugel.