
MS
Voeding als krachtig hulpmiddel
Multiple sclerose is een complexe aandoening, maar voeding en leefstijl kunnen een belangrijke rol spelen bij het verbeteren van symptomen en mogelijk het vertragen van de aandoening.
Wat is MS?
Multiple sclerose (MS) is een aandoening waarbij de beschermende laag rondom de zenuwen (myeline) wordt afgebroken. Dat verstoort de communicatie tussen de hersenen en de rest van het lichaam en kan uiteindelijk permanente schade aan de zenuwvezels veroorzaken. De symptomen verschillen per persoon: gevoelloosheid, zwakte, loopproblemen, veranderingen in het zicht en vermoeidheid. Het verloop is onvoorspelbaar en hangt af van het type MS.
Er is geen genezing voor MS. De gangbare behandeling bestaat uit medicijnen die het verloop beïnvloeden en symptomen beheersen. Risicofactoren voor MS zijn onder andere een tekort aan vitamine D, obesitas en roken. Dat de leefstijl zo'n grote rol speelt bij het risico, zet aan het denken. Studies naar het paleo-, ketogeen en mediterraan dieet tonen verbeteringen in vermoeidheid, kwaliteit van leven en zelfs fysieke functie. De kracht van voeding ligt niet in losse supplementen, maar in een totaalplaatje van gezonde, onbewerkte voeding.
Leefstijl bij MS
Ontdek hoe de zes leefstijlpijlers je kunnen helpen bij het omgaan met MS
Voeding
Vermijd ultrabewerkt voedsel. 61 procent van de calorieën van de gemiddelde Nederlander komt hieruit. Een studie toonde 62 procent hoger sterfterisico bij de meeste consumptie. Kies voor een paleo-, ketogeen of mediterraan voedingspatroon. De Nederlandse 'Leef! met MS'-studie toonde significante afname van vermoeidheid met een aangepast mediterraan dieet.
Meer over voedingErvaringen met leefstijl bij MS
Lees hoe anderen leefstijl inzetten bij MS
23 jaar MS de baas dankzij voeding
Ik heb mijn leven terug. Ik kan dánsen, ik lééf voluit en ben al vele jaren klachtenvrij.
Jolien Janzing
Niet de rest van je leven patiënt
De stichting draagt uit dat je vaak wél iets kunt doen bij een chronische ziekte – je hoeft niet de rest van je leven patiënt te blijven.
Erna Bekink
Aan de slag met je gezondheid
Wij ondersteunen jou met informatie, supportgroepen, recepten, materialen en webinars
SupportgroepMS en leefstijl
Supportgroep waar deelnemers ervaringen delen over leefstijl bij multiple sclerose.

Kennis
Je leefstijl veranderen? Dit is bekend over leefstijl en aandoeningen.

Recepten
Tips en recepten voor natuurlijk voedsel, koolhydraatarm of ketogeen, veel groenten en eiwitrijk.

Webinars
Ervaringsdeskundigen en artsen geven gratis webinars. Kijk ze terug of schrijf je in.

Materialen
Aan de slag met een leefstijldagboek? Hier vind je trainingen en handige materialen.
Wat zegt de wetenschap?
Gerandomiseerde studies naar vijf verschillende diëten bij MS zijn geanalyseerd in twee meta-analyses. Het paleo-, ketogeen en mediterraan dieet tonen de meest veelbelovende resultaten, met verbeteringen in vermoeidheid, kwaliteit van leven en fysieke functie. De Nederlandse 'Leef! met MS'-studie toonde een significante afname van vermoeidheid met een aangepast mediterraan dieet van onbewerkte voeding.
Supplementen zoals vitamine D3, omega-3 en antioxidanten bleken in klinische studies niet effectief bij MS. Dat benadrukt dat de kracht van voeding niet in losse componenten zit, maar in een totaalplaatje van gezonde, onbewerkte voeding met een focus op de metabole gezondheid.
ArtikelMS en voeding: 5 diëten vergeleken
MS en voeding: 5 diëten vergeleken. Low fat, vegetarisch, ketogeen, mediteraan, paleo. Hoe kan je Multiple Sclerose effectief aanpakken met voeding.
Artikelen over MS
ErvaringMS en leefstijl: zeven vragen aan Erna Bekink
MS en leefstijl: lees hoe Erna Bekink met voeding en zelfmanagement haar MS beter leerde hanteren en anderen inspireert.
Ervaring“Er is hoop na een schokkende diagnose” – Jolien is haar MS al 23 jaar de baas
Jolien heeft MS en voelt zich door voedingsverandering al 23 jaar goed. Ontdek haar verhaal en wat je kunt leren over eten bij MS.
ArtikelMindset en voeding tegen MS, het verhaal van Bianca
25 jaar geleden kreeg Bianca Foppes de diagnose MS, en sinds 17 jaar staat de ziekte stil. Hoe kreeg Bianca dat voor elkaar? Mindset en voeding tegen MS.
ArtikelMS en voeding: 5 diëten vergeleken
MS en voeding: 5 diëten vergeleken. Low fat, vegetarisch, ketogeen, mediteraan, paleo. Hoe kan je Multiple Sclerose effectief aanpakken met voeding.
ErvaringMS en leefstijl of hoe Erna haar scootmobiel wegzette en een fiets kocht
Toen Erna Bekink de diagnose MS kreeg begreep ze waar haar jarenlange gewrichtspijn vandaan kwam. Volgens de neuroloog was er niks aan haar MS te doen. Na een zoektocht kwam Erna uit bij het carnivoor dieet, een strenge variant van het ketogeen dieet. Wat er toen gebeurde “was eigenlijk belachelijk,
