Ga naar inhoud
De overgang en leefstijl - Dr Maaike de Vries en gyneacoloog Dr Manon Kerkhof Inschrijven
Je Leefstijl Als Medicijn
Fysiotherapeut helpt een vrouw met beenoefeningen in een rustige behandelkamer.

Orthopedische klachten

Je gewrichten en je stofwisseling

Een pijnlijke knie, een stijve schouder, een vinger die blijft haken. We noemen het slijtage en zoeken de oorzaak in het gewricht zelf. Toch heeft ruim de helft van de mensen tussen 40 en 75 jaar jaarlijks zulke klachten, en steeds vaker al rond de veertig. Recent onderzoek laat een sterk verband zien met iets anders: een ontregelde stofwisseling. Met leefstijl (beweging, voeding, slaap) kun je veel bereiken.

Wat zijn orthopedische klachten?

Orthopedische klachten zijn klachten van het bewegingsapparaat: gewrichten, botten, pezen en spieren. Artrose is de bekendste; alleen daarvoor staan in Nederland al bijna twee miljoen mensen bij de huisarts geregistreerd, en het RIVM verwacht tegen 2050 een verdubbeling. Bot en kraakbeen lijken hard en onveranderlijk, maar het is levend weefsel dat reageert op bloedsuiker, hormonen en ontsteking. Blijft je bloedsuiker langdurig hoog, dan hecht suiker zich aan de eiwitten in bindweefsel, een proces dat lijkt op karamelliseren. Collageenvezels gaan aan elkaar plakken en verliezen hun veerkracht, waardoor pezen en kraakbeen kwetsbaarder worden. De gewone aanpak, van pijnstillers tot een nieuwe knie, verlicht de klacht maar raakt dat onderliggende proces niet. Zonder dat te corrigeren blijft de kans op terugkeer of verergering bestaan.

De zes leefstijlpijlers voor een energiek en vitaal leven

Beweging is hier de sterkste pijler, en werkt dubbel: het belast het weefsel gezond én herstelt de stofwisseling. Hieronder per pijler wat je concreet kunt doen.

Voeding

Twee dingen tellen: minder schommelingen in je bloedsuiker en minder ontsteking. Snelle koolhydraten zoals wit brood, frisdrank en sterk bewerkte granen geven pieken die de versuikering van bindweefsel versnellen. Wie meer dan de helft van zijn eten uit ultrabewerkte producten haalt, heeft tot 78 procent meer kans op osteoporose en 10 procent meer kans op knieartrose. Een mediterraan patroon met olijfolie, noten, groente, peulvruchten en vette vis verlaagt ontstekingswaarden met gemiddeld 20 procent. Let ook op de bereiding: frituren, grillen en bakken op hoge temperatuur vormen veel schadelijke suiker-eiwitverbindingen, koken, stomen en pocheren veel minder.

Meer over voeding

In één oogopslag

Onderstaande infographic vat de belangrijkste leefstijladviezen bij orthopedische klachten samen, per pijler. Handig om te bewaren of te delen.

Orthopedische klachten aanpakken met leefstijl

Foto: Infographic: Je Leefstijl Als Medicijn

Infographic: orthopedische klachten aanpakken met leefstijl - de leefstijlpijlers en de ontregelde stofwisseling die eronder ligt. Download hier de pdf.

Aan de slag met je gezondheid

Wij ondersteunen jou met informatie, supportgroepen, recepten, materialen en webinars

Leefstijl Als Medicijn Platform

Leefstijl Als Medicijn Platform

Het platform op Facebook voor leefstijl en gezondheidsinformatie.

Word lid van de groep
Kennis Stichting Je Leefstijl Als Medicijn

Kennis

Je leefstijl veranderen? Dit is bekend over leefstijl en aandoeningen.

Ontdek onze kennisbank
Wat eten we vandaag? Stichting Je Leefstijl Als Medicijn

Recepten

Tips en recepten met ontstekingsremmende voeding. Veel groenten, gezonde vetten en vis.

Bekijk recepten
Webinars

Webinars

Ervaringsdeskundigen en artsen geven gratis webinars. Kijk ze terug of schrijf je in.

Bekijk webinars
Materialen Stichting Je Leefstijl Als Medicijn

Materialen

Aan de slag met een leefstijldagboek? Hier vind je trainingen en handige materialen.

Download materialen

Wat zegt de wetenschap?

Wat we "slijtage" noemen, blijkt vaak mede door de stofwisseling gestuurd. Buikvet is geen passieve opslag maar een actief orgaan dat ontstekingsstoffen afgeeft die kraakbeen afbreken. Daar komt de versuikering van bindweefsel bij, die onomkeerbaar is en zich je leven lang opstapelt in bot, kraakbeen, pezen en zenuwen. De verbanden die onderzoek laat zien:

  • Metabool syndroom hangt samen met ongeveer 15 procent meer kans op vroege artrose; met buikvet erbij loopt dat op tot bijna 60 procent.
  • Overgewicht geeft tot 100 procent meer kans op knieartrose, en dat is niet alleen het extra gewicht dat je meedraagt.
  • Diabetes type 2 geeft 20 tot 30 procent meer kans op botbreuken, ook bij een normale botdichtheid, en 30 tot 60 procent meer peesklachten aan schouder en achillespees.
  • Bindweefselaandoeningen zoals de ziekte van Dupuytren komen bij mensen met metabole problemen tot 150 procent vaker voor; bij diabetes is de kans 2,5 keer zo groot.
  • Spierverlies treedt 20 tot 30 procent vaker op bij insulineresistentie en diabetes type 2, wat gewrichten minder stabiel maakt.
  • Luchtvervuiling en hormoonverstorende stoffen verhogen de ontstekingswaarden en worden in verband gebracht met artrose en reumatische klachten.

Dit betekent niet dat een operatie of pijnmedicatie overbodig is; die blijven nodig als het dagelijks functioneren te zwaar wordt beperkt. Maar wie alleen het gewricht behandelt en de stofwisseling laat zoals hij is, houdt de motor onder de klachten draaiend. Beslissingen over ingrepen of medicatie horen altijd bij je eigen huisarts of specialist.

Artikelen over Orthopedische klachten