Bloedarmoede en ijzertekort
Eten en je ijzervoorraad
Bij een ijzertekort heeft je lichaam te weinig ijzer op voorraad. Dit kan uiteindelijk leiden tot bloedarmoede. Maar je kunt ook een ijzertekort hebben zonder bloedarmoede. En bloedarmoede kan ook andere oorzaken hebben dan een tekort aan ijzer.
Wat kan leefstijl voor jou doen bij bloedarmoede en ijzertekort?
Doe de gratis leefstijlcheck: 22 vragen in ongeveer tien minuten. Je ziet direct je score en kunt je rapport per mail krijgen. Of praat mee in de supportgroep: er zijn ruim 23.000 lidmaatschappen in 13 supportgroepen.
Wat zijn ijzertekort en bloedarmoede?
IJzer is een mineraal dat je lichaam nodig heeft. Het is onder andere belangrijk voor de aanmaak van hemoglobine (Hb). Hemoglobine zit in je rode bloedcellen en vervoert zuurstof vanuit je longen naar de rest van je lichaam.
Je lichaam heeft ook een voorraad ijzer. Verlies je langere tijd meer ijzer dan je binnenkrijgt en opneemt? Dan kan deze voorraad afnemen. Je hebt dan een ijzertekort.
Bij een groter of langer bestaand ijzertekort kan er te weinig ijzer beschikbaar zijn om voldoende hemoglobine te maken. Daalt daardoor ook je Hb? Dan heb je bloedarmoede door ijzertekort. Dit heet ook wel ijzergebreksanemie.
Een ijzertekort leidt dus niet altijd tot bloedarmoede. Andersom wordt bloedarmoede ook niet altijd veroorzaakt door een ijzertekort.
Waardoor ontstaat een ijzertekort?
Een ijzertekort kan ontstaan als je meer ijzer verliest of nodig hebt dan je binnenkrijgt en opneemt. Bijvoorbeeld door:
- bloedverlies, zoals bij hevige menstruaties;
- een zwangerschap, omdat je dan meer ijzer nodig hebt;
- langere tijd te weinig ijzer binnenkrijgen;
- een verminderde opname van ijzer, bijvoorbeeld door een darmaandoening.
Vrouwen die menstrueren hebben meer kans op een ijzertekort.
Wat merk je van een ijzertekort?
Je kunt een ijzertekort hebben zonder dat je iets merkt. Vermoeidheid is de klacht die het duidelijkst in verband wordt gebracht met een ijzertekort zonder bloedarmoede.
Heb je ook bloedarmoede? Dan kun je bijvoorbeeld moe, duizelig of sneller buiten adem zijn. Ook kun je last hebben van hartkloppingen of hoofdpijn.
Deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben. Met bloedonderzoek kan je huisarts onderzoeken of je bloedarmoede of een ijzertekort hebt.
Wat kun je zelf doen?
IJzer zit in dierlijke én plantaardige voedingsmiddelen, zoals vlees, volkoren graanproducten, peulvruchten, tofu, tempé, noten en zaden. Vitamine C helpt je lichaam om plantaardig ijzer beter op te nemen.
Heb je een ijzertekort? Dan is het ook belangrijk om te kijken naar de oorzaak. Bij bijvoorbeeld hevig bloedverlies of een verminderde opname is alleen meer ijzer eten niet altijd voldoende.
Wat zegt de wetenschap?
Een ijzertekort kan al ontstaan voordat er sprake is van bloedarmoede. Onderzoek laat zien dat vooral vermoeidheid kan voorkomen bij een ijzertekort zonder bloedarmoede. Over andere klachten is minder duidelijk wat precies door het ijzertekort komt. Ook is niet bij iedereen met een lage ijzervoorraad behandeling met ijzer nodig.
Hoe wordt een ijzertekort vastgesteld? Welke klachten kunnen ermee samenhangen? En wanneer heeft extra ijzer zin? Dat lees je in dit artikel.
ArtikelIJzertekort bij vrouwen: hoe herken je het en wat kun je eraan doen?
Vaak moe of snel buiten adem? Lees hoe een ijzertekort ontstaat, welke vrouwen meer risico hebben, hoe het wordt onderzocht en wat je eraan kunt doen.
Verder met bloedarmoede en ijzertekort?
De leefstijlcheck staat bovenaan deze pagina.
Ontdek waar je staat
Doe het samen
Zelf aan de slag
Leer meer
Artikelen over Bloedarmoede en ijzertekort
ArtikelIJzertekort bij vrouwen: hoe herken je het en wat kun je eraan doen?
Vaak moe of snel buiten adem? Lees hoe een ijzertekort ontstaat, welke vrouwen meer risico hebben, hoe het wordt onderzocht en wat je eraan kunt doen.
ArtikelHevige menstruatie: oorzaken en behandeling van hevig menstrueel bloedverlies
Is je menstruatie zo hevig dat je er last van hebt? Lees hoe je het herkent, wat oorzaken zijn, wanneer je naar de huisarts gaat en wat helpt.
Wat is bloedarmoede door ijzertekort?
Bij bloedarmoede door ijzertekort heeft je lichaam te weinig ijzer om voldoende hemoglobine (Hb) te maken. Hemoglobine zit in rode bloedcellen en vervoert zuurstof door je lichaam.
Is ijzertekort hetzelfde als bloedarmoede?
Nee. Je kunt een ijzertekort hebben zonder bloedarmoede. Je ijzervoorraad is dan laag, terwijl je Hb nog normaal kan zijn. Een langer of ernstiger ijzertekort kan uiteindelijk wel bloedarmoede veroorzaken.
Kan voeding helpen bij een ijzertekort?
Met gezonde voeding kun je in veel situaties voldoende ijzer binnenkrijgen en een tekort helpen voorkomen. Heb je al een ijzertekort? Dan is voeding alleen niet altijd genoeg. Het is ook belangrijk om te kijken waardoor het tekort is ontstaan.
Wanneer moet je naar de huisarts bij een mogelijk ijzertekort?
Heb je klachten zoals aanhoudende vermoeidheid, duizeligheid of kortademigheid? Of verlies je veel bloed, bijvoorbeeld door hevige menstruaties? Bespreek dit dan met je huisarts. Met bloedonderzoek kan worden onderzocht of je bloedarmoede of een ijzertekort hebt.