Ga naar inhoud
De overgang en leefstijl - Dr Maaike de Vries en gyneacoloog Dr Manon Kerkhof Inschrijven
3 vrouwen met een glimlach

Vrouwengezondheid

Over hormonen, levensfasen en de gezondheid van vrouwen

Het vrouwenlichaam verandert gedurende je leven. Hormonen en levensfasen zoals de menstruatie, zwangerschap en de overgang hebben invloed op je gezondheid en leefstijl. Ook zijn er verschillen tussen mannen en vrouwen in klachten, aandoeningen en de manier waarop het lichaam reageert. Op deze pagina lees je meer over vrouwengezondheid en de invloed van leefstijl.

Waarom is vrouwengezondheid anders? 

Lang werden vrouwen als ‘kleine mannen’ gezien, maar vrouwen zijn geen kleine mannen. Er zijn duidelijke biologische verschillen tussen mannen en vrouwen. Deze verschillen hebben effect op de gezondheid, klachten, kans op aandoeningen en herstel van vrouwen. 

Factor 

Wat betekent het? 

Voortplantingsorganen 

Vrouwen hebben een ander voortplantingssysteem, met invloed op menstruatie, zwangerschap en hormonen. 

Hormonen 

De hormoonspiegels schommelen in een cyclus van gemiddeld 28 dagen. Daardoor wisselen de energie, stemming, slaap en klachten. 

Stofwisseling 

Het lichaam verwerkt energie, vet en medicijnen net iets anders. 

Lichaamsopbouw 

Gemiddeld meer vetmassa en minder spiermassa dan mannen. 

Levensfasen 

Vrouwen maken verschillende levensfasen door met grote hormonale schommelingen, zoals menstruatie, zwangerschap en de overgang. Deze fases kunnen invloed hebben op energie, stemming, slaap en herstelvermogen. 

Reactie op ziekte en behandeling 

Klachten kunnen anders verlopen dan bij mannen. Ook medicijnen kunnen anders werken of aanvoelen dan bij mannen. Veel onderzoek naar medicijnen en aandoeningen is gedaan met mannelijke proefpersonen. 

Klachten worden niet altijd direct herkend 

Sommige aandoeningen geven bij vrouwen andere klachten dan bij mannen. Daardoor duurt het soms langer voordat de juiste diagnose wordt gesteld. Mannen ervaren vooral druk op de borst bij een hartinfarct. Vrouwen ervaren dit ook, maar hebben vaak ook andere klachten. Zoals vermoeidheid, misselijkheid of pijn in rug, nek of kaak. Daardoor wordt een hartinfarct niet altijd op tijd herkend. 

Ook worden klachten bij vrouwen nog vaak verklaard door stress, hormonen, menstruatie of de overgang. Deze factoren kunnen zeker invloed hebben, maar soms is er meer aan de hand. Hierdoor lopen sommige vrouwen langer met klachten rond voordat duidelijk wordt wat de oorzaak is en ze de juiste hulp krijgen. 

Aandoeningen die vaker voorkomen bij vrouwen 

Sommige aandoeningen komen duidelijk vaker bij vrouwen voor. Denk aan osteoporose (botontkalking), schildklieraandoeningen en bepaalde auto-immuunziekten. Ook depressie, angst en migraine komen vaker voor bij vrouwen.  

Een aantal aandoeningen komt bijna alleen bij vrouwen voor, zoals de menstruatiestoornissen polyendocrien metabool ovariumsyndroom (PMOS) en endometriose en klachten rondom de overgang. Ook deze worden niet altijd snel herkend. Soms ligt de focus vooral op het verminderen van klachten, bijvoorbeeld met medicijnen of anticonceptie. Maar als er niet wordt gekeken naar mogelijke onderliggende oorzaken, kunnen klachten later opnieuw terugkomen. Bijvoorbeeld na het stoppen met anticonceptie. 

De invloed van leefstijl op de gezondheid van vrouwen 

Een gezonde leefstijl is belangrijk voor iedereen. Wel kan je lichaam in verschillende levensfasen anders reageren op veranderingen in leefstijl. Hormonale schommelingen kunnen bijvoorbeeld invloed hebben op je energie, slaap, stemming en herstel. Hierdoor kunnen bepaalde keuzes in leefstijl soms extra belangrijk worden. 

Tijdens de overgang neemt bijvoorbeeld de spiermassa sneller af. Daarom worden voldoende eiwitten en krachttraining in deze levensfase extra belangrijk. Ook voldoende slaap, ontspanning en regelmatig bewegen helpen om je lichaam zo goed mogelijk te ondersteunen. 

Conclusie 

De gezondheid van vrouwen wordt beïnvloed door hormonen en verschillende levensfasen, zoals de menstruatiecyclus, zwangerschap en de overgang. Het is belangrijk om hier rekening mee te houden met je leefstijl. Tijdens andere levensfasen heeft je lichaam net iets anders nodig dan normaal.  

Heb je klachten die niet goed voelen of waarvan je denkt dat er meer aan de hand is? Blijf er dan niet te lang mee rondlopen. Bespreek je klachten met een zorgverlener en vraag door als je geen duidelijk antwoord krijgt. Soms kan een second opinion helpen om meer duidelijkheid te krijgen en passende zorg te vinden. 

Artikelen over Vrouwengezondheid

maand cyclusArtikel

Zo ondersteun je een gezonde menstruatiecyclus met je leefstijl

Je menstruatiecyclus reageert op dingen zoals voeding, stress, slaap en beweging. Een gezonde leefstijl helpt je cyclus te ondersteunen in het dagelijks leven. Het kan klachten minder heftig maken of helpen voorkomen dat ze erger worden. Je menstruatiecyclus zegt ook iets over je gezondheid.

Lees meer