Ga naar inhoud
Leefstijl webinars - leren van artsen en onderzoekers. Onze webinars
Artikel

Is een e-sigaret schadelijk voor je gezondheid?

Een e-sigaret heet vaak een veilig alternatief voor roken. Vapen is niet gezond. Rook je niet, dan levert het alleen schade op. Rook je wel en stap je helemaal over, dan krijg je waarschijnlijk minder schadelijke stoffen binnen. Lees wat er in de damp zit, wat helpt bij stoppen met roken en hoe je stopt met vapen.

Gepubliceerd:
Vrouw loopt op een natte wandelroute tussen grazige heuvels

Foto: Leszek Czyzewski via Pexels

Kernboodschappen van dit artikel (leestijd 7 minuten)

  • Niet gezond: In de damp van een vape zitten nicotine en andere stoffen die je luchtwegen irriteren en je verslaafd kunnen maken.

  • Minder erg dan roken, alleen als je helemaal overstapt: Een roker die volledig overstapt, krijgt minder schadelijke stoffen binnen. Wie rookt én vapet, loopt juist extra risico.

  • Rook je niet, begin er dan niet aan: Voor niet-rokers en jongeren levert vapen alleen schade op, zoals vaker hoesten en een nicotineverslaving.

  • Stoppen met roken: Met hulp van je huisarts of praktijkondersteuner lukt het vaker, zo nodig met nicotinepleisters of -kauwgom. Lukte stoppen al een paar keer niet, dan kan een e-sigaret tijdelijk helpen, met intensieve begeleiding.

  • Stoppen met vapen: Stop in één keer en vraag hulp, dan lukt het beter. De meeste ontwenningsklachten zijn na 3 tot 4 weken weg.

1. Wat adem je in als je vapet?

Een e-sigaret verhit een vloeistof tot damp. In die damp zitten, net als in tabaksrook, schadelijke stoffen: nicotine, propyleenglycol, glycerol en aldehyden [1]. Propyleenglycol en glycerol maken de wolk. Aldehyden zijn prikkelende stoffen. Als je ze inademt, kunnen ze je luchtwegen irriteren of beschadigen. Ook kun je hartkloppingen krijgen [1].

Nicotine is zeer verslavend. Je kunt er misselijk en duizelig van worden, en je hartslag en bloeddruk gaan omhoog [2]. Sommige vapes bevatten nicotinezouten. Die neemt je lichaam mogelijk sneller op, en dan raak je er nog sneller aan verslaafd [1].

In Nederland gelden vaste regels voor vapes. Er mag hooguit 20 milligram nicotine per milliliter vloeistof in zitten en een vape bevat hooguit 2 milliliter. Sinds 1 januari 2024 is alleen nog tabakssmaak toegestaan. Op de verpakking staat een Nederlandse gezondheidswaarschuwing [3].

Toch gebruikt 87 procent van de vapers een verboden vape. Er zit bijvoorbeeld te veel nicotine of een fruitsmaak in, of de vape is gekocht waar dat niet mag [4]. Een vape die niet deugt of kapotgaat, kan vergiftiging en brandwonden geven. Ook een ernstige longziekte komt voor, vooral bij vapes met cannabis (THC) [5].

Hoe verhoudt dat zich tot een gewone sigaret?

2. Is vapen minder schadelijk dan roken?

Waarschijnlijk wel, al blijft een e-sigaret ongezond [1]. Dat voordeel heb je alleen als je volledig overstapt [2].

Bij rokers die helemaal overstappen, dalen de meeste stoffen in bloed en urine die op schade aan je lichaam wijzen [6]. Bij ziekten is het beeld gemengd. Vapers hebben minder vaak COPD (een blijvende longziekte), een beroerte of hart- en vaatziekten dan rokers. Voor ziekten van mond en tandvlees en voor problemen met de stofwisseling is er geen verschil met roken. En vergeleken met mensen die niet vapen, hebben vapers juist vaker zulke ziekten [7].

Hoeveel schade vapen na veel jaren geeft, is nog niet bekend [8]. In proeven geeft de damp tekenen van schade aan het DNA, het erfelijk materiaal in je cellen [9]. Het RIVM gaat uit van een verhoogde kans op kanker [1]. Of vapers ook echt vaker kanker krijgen, moet nog blijken [2].

Maar wat als je allebei doet?

3. Wat als je rookt én vapet?

Sommige mensen blijven roken en vapen. Dat is extra slecht [8]. Wie rookt én vapet, heeft vaker hart- en longziekten, een beroerte en mondziekten dan wie alleen rookt [7]. Hoesten, piepen en andere luchtwegklachten komen bij hen even vaak voor als bij rokers [10].

De winst voor je gezondheid komt pas als je helemaal stopt met roken [2].

En hoe zit het voor wie niet rookt?

4. Wat doet vapen bij niet-rokers en jongeren?

Voor wie niet rookt, levert vapen alleen schade op. Niet-rokers die vapen, krijgen bijna 2 keer zo vaak luchtwegklachten zoals hoesten en piepen als mensen die nooit vapen [10]. Een vape met nicotine kan ook niet-rokers verslaafd maken. Bij jongeren kan nicotine bovendien de hersenen beschadigen. Dat kan problemen geven met denken, concentratie en stemming [2]. En jongeren die vapen, beginnen vaker met roken dan jongeren die niet vapen [5].

Vapes verkopen aan jongeren onder de 18 is verboden, ook online [11]. Ben je ouder van een tiener? Tips vind je in Gezonde leefstijl voor pubers.

De damp is ook ongezond voor de mensen om je heen [2]. Sinds 1 juli 2020 geldt het rookverbod in de openbare ruimte ook voor vapes [11].

Rook je al wel? Dan is de vraag of een e-sigaret je helpt om te stoppen.

5. Helpt een e-sigaret bij stoppen met roken?

Wil je stoppen met roken, zoek dan hulp. Gesprekken met je huisarts, praktijkondersteuner of een stoppen-met-rokencoach vergroten de kans dat het lukt. Wil je er een middel bij, dan zijn nicotinepleisters of -kauwgom de eerste keus [12]. Wat stoppen je oplevert, lees je in Stoppen met roken: voordelen en tips.

Een e-sigaret met nicotine helpt vaker om van de sigaret af te komen dan pleisters of kauwgom. Van elke 100 rokers die het proberen, stoppen er met een e-sigaret ongeveer 4 meer. Ernstige bijwerkingen komen niet vaker voor dan bij pleisters en kauwgom [13]. Wel komt ongeveer 1 op de 3 mensen daarna niet meer van de e-sigaret af. En wie blijft vapen, houdt de rookgewoonte in stand en valt makkelijker terug op sigaretten [12].

Huisartsen raden een e-sigaret niet aan als eerste stap. Heb je al een paar keer geprobeerd te stoppen en wil je het graag met een e-sigaret proberen? Dan kan het, samen met intensieve begeleiding: meerdere gesprekken met een coach of je praktijkondersteuner [12]. Kies dan een legale vape, want een illegale vape kan andere risico's hebben [13]. Zie de e-sigaret als tijdelijke hulp en stop daarna ook met vapen [2]. Ben je zwanger, dan raden artsen een e-sigaret als stophulp af [12].

En als je eenmaal vapet, hoe kom je daar weer vanaf?

Zelf aan de slag met stoppen met roken?

Vul je e-mailadres in en ontvang het gratis werkboek stoppen met roken. Je schrijft er je eigen stappen in. Je kunt het meteen downloaden. Daarna krijg je een paar korte mails die je op weg helpen.

Stoppen lukt met een plan, niet met wilskracht.

Meer over dit werkboek

Weet je nog niet met welke leefstijlpijler je begint? Doe de leefstijlcheck

6. Hoe stop je met vapen?

Stoppen met hulp gaat veel beter dan zonder hulp. Je huisarts of praktijkondersteuner kan je helpen, in 4 gesprekken. Samen bespreek je ook of nicotinepleisters of -kauwgom je kunnen helpen. Zo pak je het aan [14]:

  • Bereid je voor: neem ongeveer 2 weken om je stopdag voor te bereiden, zodat je weet wat je doet als je zin krijgt.

  • Stop in één keer: dat lukt beter dan langzaam minder vapen.

  • Gooi alles weg: je vape en alle vullingen, zodat je ze niet meer binnen handbereik hebt.

  • Wacht 4 minuten: krijg je zin om te vapen, dan gaat dat gevoel na ongeveer 4 minuten vanzelf weer weg.

De ontwenningsklachten beginnen een paar uur na je laatste trek. Na 1 of 2 dagen worden ze al minder, en na 3 of 4 weken zijn de meeste weg. Alleen het hoesten kan soms wel 3 maanden duren. Wil je het eerst zelf proberen? Dan kun je een app gebruiken of een online cursus volgen, bijvoorbeeld via Ikstopnu.nl [14].

7. Conclusie: wat kun je zelf doen?

Vapen is niet gezond. Wat je zelf kunt doen:

  • Rook je niet? Begin dan niet met vapen, want je krijgt vaker longklachten en je kunt verslaafd raken aan nicotine.

  • Rook je? Stop helemaal en vraag hulp aan je huisarts of praktijkondersteuner, want met hulp lukt het vaker. Wil je er een middel bij, kies dan nicotinepleisters of -kauwgom. Een stappenplan vind je in 5 stappen om succesvol te stoppen met roken.

  • Lukte stoppen al een paar keer niet? Dan kan een e-sigaret met nicotine helpen. Doe het met intensieve begeleiding en stop daarna ook met vapen, want vapen is niet gezond.

  • Rook en vape je allebei? Stop met roken, want die combinatie is extra slecht.

  • Vape je? Stop in één keer en vraag hulp. De meeste klachten zijn na 3 tot 4 weken weg.

  • Koop je een vape? Kijk of er een Nederlandse gezondheidswaarschuwing op staat. Een vape met fruitsmaak is verboden.

Veelgestelde vragen

Is vapen zonder nicotine ook schadelijk?

Ja. Ook zonder nicotine adem je propyleenglycol, glycerol en aldehyden in. Die stoffen kunnen je luchtwegen irriteren of beschadigen [1].

Is de damp van een vape schadelijk voor anderen?

Ja, de damp is ongezond voor de mensen om je heen [2]. Daarom geldt het rookverbod in de openbare ruimte sinds 1 juli 2020 ook voor vapes [11]. Vape ook thuis en in de auto niet als er kinderen bij zijn.

Hoe herken je een illegale vape?

Een legale vape heeft een Nederlandse gezondheidswaarschuwing en alleen tabakssmaak. Er zit hooguit 2 milliliter vloeistof in, met hooguit 20 milligram nicotine per milliliter. Een navulflesje bevat hooguit 10 milliliter [3]. Klopt een van die dingen niet, dan is de vape verboden.

Kun je beter overstappen op vapen dan blijven roken?

Helemaal overstappen is waarschijnlijk minder schadelijk dan blijven roken [1, 2]. Voor je gezondheid is helemaal stoppen nog beter, dus ook met vapen. Huisartsen raden de e-sigaret niet aan als vervanging van sigaretten [12].

Dit artikel is gebaseerd op 14 bronnen.
  1. RIVM. Wat is een e-sigaret? Bilthoven: RIVM; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  2. Trimbos-instituut. E-sigaret (vape). Utrecht: Trimbos-instituut; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  3. Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit. Waar moet ik op letten bij het kopen van vapes? Utrecht: NVWA; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  4. Rijksoverheid. Kabinet neemt maatregelen tegen illegale vapes. Den Haag: Rijksoverheid; 10 apr 2026 [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  5. Banks E, Yazidjoglou A, Brown S, Nguyen M, Martin M, Beckwith K, et al. Electronic cigarettes and health outcomes: umbrella and systematic review of the global evidence. Med J Aust. 2023;218(6):267-275. DOI
  6. Hartmann-Boyce J, Butler AR, Theodoulou A, Onakpoya IJ, Hajek P, Bullen C, et al. Biomarkers of potential harm in people switching from smoking tobacco to exclusive e-cigarette use, dual use or abstinence: secondary analysis of Cochrane systematic review of trials of e-cigarettes for smoking cessation. Addiction. 2023;118(3):539-545. DOI
  7. Glantz SA, Oliveira da Silva AL. Comparison of e-cigarette and cigarette use and dual use associations with disease: updated systematic review and meta-analysis. Public Health Rep. 2026;141(4):509-523. DOI
  8. Thuisarts.nl (NHG). Manieren om te stoppen met roken. Utrecht: NHG; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  9. Kundu A, Sachdeva K, Feore A, Sanchez S, Sutton M, Seth S, et al. Evidence update on the cancer risk of vaping e-cigarettes: a systematic review. Tob Induc Dis. 2025;23. DOI
  10. Kundu A, Feore A, Abu-Zarour N, Sanchez S, Sutton M, Sachdeva K, et al. Evidence update on the respiratory health effects of vaping e-cigarettes: a systematic review and meta-analysis. Tob Induc Dis. 2025;23. DOI
  11. Rijksoverheid. Regels voor vapes. Den Haag: Rijksoverheid; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  12. Nederlands Huisartsen Genootschap. NHG-Behandelrichtlijn Stoppen met roken. Utrecht: NHG; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link
  13. Lindson N, Livingstone-Banks J, Butler AR, McRobbie H, Bullen CR, Hajek P, et al. Electronic cigarettes for smoking cessation. Cochrane Database Syst Rev. 2026;8(8):CD010216. DOI
  14. Thuisarts.nl (NHG). Ik wil stoppen met vapen. Utrecht: NHG; [geraadpleegd 16 nov 2026]. Link

Nieuwsbrief

Elke maand iets gezonds in je inbox.

Auteur

Jaap Versfelt
Jaap Versfelt

Directeur-bestuurder sinds 2024

Gerelateerde artikelen