Als kind ondervond Yneke welke invloed migraine op het leven kan hebben. Haar moeder had migraine en het kwam geregeld voor dat plannen niet door konden gaan vanwege een migraineaanval.

Yneke was geïnteresseerd in voeding en studeerde voeding en gezondheid aan de Wageningen Universiteit. Tijdens de studie begonnen bij Yneke de migraineaanvallen. Ze was 22 jaar. Het was nog niet eens de hoofdpijn die zo erg was als wel het overgeven. Aanvankelijk leefde ze in ontkenning dat ze, net als haar moeder, chronische migraine had. De negatieve connotatie met migraine was te groot. Maar na de geboorte van haar tweede kind kon ze er niet langer omheen. Iedere keer was ze drie dagen lang naast de hoofdpijn elk half uur aan het overgeven. Met het medicijn rizatriptan kon ze gelukkig werken, sporten en sociaal meedoen.

Koolhydraten tegen migraine

Yneke heeft altijd veel gesport, met name gefietst. De migraine kwam vaak als een ‘rem’ als het leven heel druk was of als ze maaltijden oversloeg. Tijdens en na het sporten moest ze haar reserves goed aanvullen met het eten van koolhydraten, merkte ze. Anders kwam de migraine op.

Als voedingskundige begeleidt Yneke duursporters. Het eten van veel koolhydraten was en is voor veel topsporters de standaardstrategie om genoeg energie binnen te krijgen. Sommige sporters werden beïnvloed door Tim Noakes, de Zuid-Afrikaanse emeritus hoogleraar in sport- en bewegingswetenschappen die sporters adviseert minder koolhydraten en meer vetten te eten. Yneke was daar aanvankelijk sceptisch over. Koolhydraten eten had zich als strategie voor sporters ruimschoots bewezen.

Academie Voor Leefstijl En Gezondheid

In 2008 merkte Yneke dat de behoefte aan leefstijladvies groeide. Er waren echter weinig professionals in de zorg die zich op de hele leefstijl richtten. Yneke richtte de Academie voor Leefstijl en Gezondheid (AVLEG) op, al jarenlang de grootste opleider van leefstijlprofessionals in Nederland.

Een aantal jaren geleden deed een van de docenten van de Academie mee aan een experiment met koolhydraatarm eten. De veronderstelling was dat als de insuline laag blijft, er ook geen vet zou worden opgeslagen. Yneke was geen deelnemer aan het experiment maar haar nieuwsgierigheid was gewekt.

Samen met journalist Marie Louise Schipper stelde ze Voedingsmagazine in 2020 voor om een artikel over dit onderwerp te maken. Allebei zouden ze drie weken lang een ketogeen dieet volgen waarbij ze elke dag duizend extra calorieën binnen zouden krijgen. Drie weken voor de start van het dieet, na de eerste dag en zes weken later werden metingen gedaan: de bloedsuiker, insulineresistentie, bloeddruk, het cholesterol en microbioom.

Yneke had toen ze ermee begon geen last van ‘ketogriep’. Eigenlijk voelde ze zich de drie weken van het dieet goed: ze had meer energie, had veel focus, viel iets af en had geen migraine. Ook de gemeten waardes waren goed en bleven goed. Het werd een mooi artikel en na de drie weken stopte Yneke met keto.

Te veel medicatie

Niet lang daarna werd Yneke gebeld door de huisarts. Of ze even langs wilde komen. De arts vond dat ze te veel migrainemedicatie nam. Yneke schrok daarvan, als directeur van de Academie staat ze voor een gezonde leefstijl en bij voorkeur de afbouw van medicijnen. De arts stelde voor om te starten met profylaxe, preventieve medicijnen zoals bloeddrukverlagers, antidepressiva en anti-epileptica.

Dat wilde Yneke absoluut niet. Ze herinnerde zich hoe goed ze zich tijdens de drie weken keto had gevoeld, en besloot ermee door te gaan. Dus geen profylaxe en minder medicatie, wel keto. Sindsdien, twee jaar lang, heeft ze vrijwel geen migraine meer. Heel af en toe komt het nog op, bijvoorbeeld als ze last heeft van een virus en uit balans (en uit ketose) raakt.

Dingen vallen op hun plaats

Achteraf vallen sommige dingen op hun plaats. Bijvoorbeeld dat ze zich vroeger na een migraineaanval van drie dagen waarbij ze al haar eten eruit had gegooid heel helder en goed had gevoeld. Waarschijnlijk was ze op dat moment in ketose geraakt. En dat de migraine iets te maken moet hebben gehad met het wankele evenwicht dat je hebt als je koolhydraten eet. Wat ze nu merkt is dat je makkelijker over je grenzen heen gaat als je meer energie hebt.

Met het dieet beginnen was lastig. “Wat moet ik eten?” Zelfs voor een voedingskundige was het soms een moeilijke vraag. De boeken van Pascale Naessens waren een mooie start. Ze at veel mascarpone: veel energie, nauwelijks koolhydraten. Ze kwam erachter dat in passievrucht heel weinig koolhydraten zitten. Goed voor de afwisseling!

Als voedingskundige was haar motto altijd ‘Zorg gewoon dat je niet te veel eet’. Dat is inmiddels veranderd naar ‘Zorg dat je niet te veel eet. En zorg dat je de goede dingen eet.’

Op woensdag 29 mei geeft Yneke Kootstra de lezing Voeding en Leefstijl vs Mentale Gezondheid in het Elkerliek Ziekenhuis in Helmond. Er zijn nog enkele plaatsen beschikbaar dus schrijf je snel in.

Om het starten met een ketogeen dieet makkelijker te maken heeft Yneke een e-learning gemaakt: Ketogeen voor iedereen, met tips, informatie, dagmenu’s en recepten.


Meer lezen

migraine en voeding

Wat we weten van migraine en voeding

Wat is de invloed van voeding op migraine? Onderzoeker Ilona Wilmont zet de studies op een rij. Energiehuishouding in de hersencellen speelt een grote rol.